Hồi ký du lịch Venice 2011 (Phần 1)



Venice  (tiếng Ý : Venezia) từ lâu đã là một trong “bộ ba kinh điển” của nước Ý : Roma, Florence, Venice. Có lẽ bất cứ du khách nào lên lịch trình khám phá quốc gia hình chiếc ủng thì đều ghi tên ba thành phố trên trong danh sách các điểm phải thăm của mình. Có người thì chỉ nán lại Venice một ngày, có người thì nán lại lâu hơn. Nhưng tôi tin rằng trong số những du khách ấy, số người quay trở lại thành phố lãng mạn này đến lần thứ hai thì không nhiều, lần thứ ba thì lại càng ít hơn, và đến lần thứ tư thì lại càng hiếm nữa. Thái balo là một trong số những người đó, liệu có phải chăng tôi có duyên với Venice? Thực ra thì không phải cả bốn lần tôi đặt chân đến Venice đều mang tính chất du lịch khám phá. Lần đầu tiên vào cuối năm 2007, tôi nán lại Venice trong vòng 3 ngày, trong khuôn khổ  chương trình đào tạo chuyên môn du lịch của trường đại học Université de Savoie và không có nhiều cơ hội tham quan thành phố. Lần thứ hai, vào tháng 9 năm 2010, nhưng chỉ dưới dạng quá giang vài tiếng sau hành trình dài ngày ở Croatia. Lần thứ ba, tháng 4 năm 2011, có lẽ là chuyến đi mang đúng chất du lịch khám phá nhất và là chủ đề chính trong bài viết này của tôi. Và lần cuối cùng, tháng 8 năm 2011, trong lần tháp tùng bố mẹ đi du lịch mấy nước Châu Âu, nhưng chỉ nán lại có một ngày. Vậy, Thái balo xin chia sẻ những cung bậc cảm xúc của mình về thành phố này. Tôi nghĩ Venice với cộng đồng du học sinh Việt Nam tại Châu Âu đã là một điểm đến quá quen thuộc rồi. Nhưng tôi nghĩ những chia sẻ dưới đây của mình sẽ giúp mọi người có một cái nhìn mới lạ về thành phố, một điều mỗi bài viết hồi ký của tôi đều hướng tới.


Việc đến Venice đối với tôi cực kỳ đơn giản. Từ thành phố Paris, nơi tôi sống trong vòng 3 năm, chỉ cần bắt chuyến bay giá rẻ của hãng Easyjet là đã có thể đến Venice một cách ngon lành. Tôi không chọn khách sạn ở trung tâm Venice vì giá cả quá đắt. Vì thế, tôi chọn trú tại một khách sạn trên đất liền, nằm trong khu vực thành phố Mestre. Và hàng ngày, tôi đều bắt xe buýt để đi vào trung tâm Venice. Đặt chân đến trung tâm thành phố Venice thì cũng đã rơi vào giữa chiều. Tôi không đặt mục tiêu tham quan quá nhiều công trình kiến trúc, mà chỉ tập trung thí điểm vào khía cạnh sông nước của thành phố. Trong khuôn viên của Venice, để đi lại, bạn chỉ có hai sự lựa chọn : hoặc sử dụng hệ thống giao thông đường thủy với rất nhiều thuyền, xuồng, tàu thủy, hoặc bạn phải đi bộ. Các loại xe gắn máy bị cấm hoàn toàn ở đây. Và vì thế, với bất cứ du khách nào thích khám phá Venice, họ sẽ phải chuẩn bị tinh thần đi bộ rất nhiều. Với trường hợp của tôi, tính ra thì tổng chiều dài mà tôi phải đi bộ trong suốt 3 ngày ở đây rơi vào tầm 30km. Việc đầu tiên tôi làm khi xâm nhập vào Venice, đó là sử dung tuyến thuyền Vaporetto và du ngoạn dọc theo con sông Grand Canal, được cho là “đại lộ” chính của thành phố. Trong vòng nửa tiếng, bạn sẽ có dịp chiêm ngưỡng những công trình kiến trúc xa hoa hai bên lề sông.
Du lịch Venice; sông Grand Canal; khám phá Italia
Nếu như một người chưa từng biết đến Venice hỏi tôi đâu là điểm đặc thù nổi bật nhất của thành phố thì câu trả lời duy nhất cả tôi là: thành phố của sông nước. Mọi thứ ở đây đều di chuyển theo dòng chảy, bởi dòng chảy được coi như hệ thống đường đi. Venice có đến 160 kênh rạch lớn nhỏ và 400 cây cầu. Chính vì quy mô hệ thống kênh rạch này mà Venice đã trở thành phiên bản gốc, là điểm mốc so sánh cho bất cứ thành phố nào khác trên thế giới có những điểm na ná như nó. Venice gần như đã trở thành một tính từ để gán cho một thành phố giống nó. Cũng kiểu như nhân vật Sở Khanh trong truyện Kiều, đã trở thành một tính từ cho bất cứ ai có tính cách giống hắn ta. Trong giới hạn hiểu biết của tôi, trên thế giới có khoảng gần chục thành phố được ví như “Venice của cái gì đó…”. Bruges là “Venice phương Bắc”, khu phố của Colmar hay Strasbourg cũng có biệt danh Venice hay Petite Venice, Aveiro, Venice của Bồ Đào Nha, Hàng Châu Venice của phương Đông….Vậy vì đâu mà Venice lại có kiểu hệ thống kênh rạch độc đáo như vậy? Tất cả đều được giải thích bằng lịch sử.

Thái balo sẽ không đưa ra một tràng lịch sử dài dằng dặc để khiến mọi người toét mắt đọc. Chỉ là những ý chính rất chi là sơ lược để mọi người hiểu được quá trình hình thành và phát triển của thành phố. Venice xưa kia cũng như lãnh thổ nước Ý bây giờ đã từng là vùng đất của đế chế La Mã trong thời gian dài. Sau nhiều biến động, đế chế bước vào giai đoạn thoái trào và sụp đổ vào cuối thế kỷ thứ IV sau CN. Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự biến mất của đế chế La Mã là do sức ép quân sự mang tính hệ thống của rất nhiều bộ tộc nhỏ nằm rải rác ven biên giới. Một trong số đó là bộ tộc Lombard, rất hung hãn và thiện chiến. Ngay sau khi đế chế La Mã không còn nữa, người Lombard cho tiến hành nhiều cuộc cướp bóc chớp nhoáng nhằm vào các khu vực đông dân cư, trong đó có thị trấn biển gần Venice. Quá mệt mỏi vì lúc nào cũng phải dè chừng trên đất liền, cộng đồng làng chài ở đây quyết định di cư và lùi xa ra phía biển khơi, cách đất liền đến vài cây số. Đây vốn dĩ là địa hình bùn đất vì là cửa sông nhưng người dân đã khéo léo sử dụng thân cây gỗ cắm sâu vào lòng đất để làm móng nhà. Hộ này nối tiếp hộ kia, họ cùng nhau xây dựng lên những dãy nhà nổi trên mặt nước, và thế là nền móng đầu tiên của thành phố Venice ra đời. 
Du lịch Venice; khám phá Italia; sông Grand Canal
Bắt đầu từ những thế kỷ XIV-XV, Venice trở thành một trong những trung tâm thương mại đường biển lớn nhất Châu Âu. Rất nhiều hộ gia đình quyền quý của thành phố trở nên giàu có và họ cho xây những tòa nhà và cung điện xa hoa dọc theo con sông chính Grand Canal. Với chiều dài khoảng 4km uốn lượn hình con rắn, sông Grand Canal là lá phổi giao thông của Venice. Trên con sông này, mọi thứ đều có thể được vận chuyển, từ người, đồ đạc, bàn ghế, rác thải, đồ thực phẩm, vật liệu xây dựng, …Người dân nơi đây buộc phải cân đối thói quen sống của mình để thích nghi với môi trường sông nước ở đây. Họ đi lại rồi sinh hoạt ngay trên những con kênh. Vào giờ nhộn nhịp nhất của ngày, không khó để nhận ra những người dân địa phương đang đổ rác thải rồi phân loại rác ngay trên tàu bè, rồi thì những chiếc ca nô nhỏ chất đầy sản phẩm thiết yếu như : nước uống, hoa quả,…
Du lịch Venice; khám phá Italia; đi tàu trên sông Grand Canal
Ở thành phố Venice này, hệ thông giao thông công cộng duy nhất là vaporetto hoặc traghetto, đều là phương tiện tàu bè gắn máy và có vai trò thiết yếu như xe buýt vậy. Chuyến du ngoạn bằng tàu thủy vaporetto trên con sông này đã tạo điều kiện cho tôi chiêm ngưỡng nhiều công trình đẹp mắt với đủ các trường phái kiến trúc : Byzantine, gô-tích, Phục Hưng, barốc. Đại đa số các công trình kiến trúc dọc con sông chính Grand Canal trong quá khứ là tài sản của các hộ gia đình quý tộc phất lên từ kinh doanh thương mại đường biển hoặc từ lĩnh vực ngân hàng. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Sự hòa quyện hài hòa giữa kiến trúc và phong cảnh sông nước của Grand Canal đã là nguồn cảm hứng cho rất nhiều họa sỹ lừng danh Châu Âu vào những thế kỷ XVIII-XIX. Sau khoảng hơn 40 phút, chiếc thuyền vaporetto bắt đầu áp sát bến đậu cuối cùng của nó. Trước mắt tôi dần dần hiện ra quảng trường Saint Marc, trái tim của thành phố Venice.
Du lịch Venice; khám phá Italia
Quảng trường Saint Marc (tiếng Ý : Piazza San Marco) từng là trung tâm chính trị, văn hóa và tôn giáo của toàn thành phố trong suốt thời kỳ tồn tại của chế độ cộng hòa Venice. Ngày nay, đây là biểu tượng du lịch của thành phố với sự tập trung của quần thể 3 công trình kiến trúc nổi bật nhất : Palazzo Ducale, tòa thánh Saint Marc và tháp chuông Campanile. Một điều có thể nhận thấy đối với những người biết tiếng Ý như tôi, đó là thông thường quảng trường được gọi là piazza trong tiếng Ý. Tuy nhiên, tất cả các quảng trường ở Venice thì lại có tên gọi là campo. Duy nhất chỉ có quảng trường Saint Marc là trường hợp ngoại lệ, đạt đến tầm piazza vì quy mô rộng lớn của nó.
Du lịch Venice; khám phá Italia
Chỉ cần nhìn thoáng qua mặt tiền của tòa thánh Saint Marc, bạn sẽ tự đặt ra câu hỏi tại sao mấy cái vòm nó lại có dáng vẻ ná ná mấy nhà thờ bên Nga. Quả thật là dáng vẻ bề ngoài của tòa thánh này không giống như những phom phổ thông mà chúng ta thường thấy ở Tây Âu. Đó là sự pha trộn, một chút gô-tích, một chút Phục Hưng, một chút Byzantine…

Đây là biểu tượng tôn giáo của toàn thành phố Venice, với thánh Saint Marc là vị thánh che chở cho thành phố này. Thánh Saint Marc là một trong 12 đồ đệ ưu tú nhất của chúa Jesus và là một trong những người đầu tiên có công đầu trong việc truyền bá đạo Thiên Chúa giáo trong khu vực Trung Đông sau khi chúa Jesus qua đời. Người ta không rõ là ông đã mất chính xác ở vị trí nào trong Trung Đông những theo truyền thuyết kể lại, phần hài cốt của ông đã được tìm thấy ở thành phố cảng Alexandria (Ai Cập) và sau đó được đưa bằng đường biển đến thành phố Venice để an nghỉ.
Du lịch Venice; khám phá Italia
Để cụ thể hóa biểu tượng của thánh Marc, người Venice đã chọn biểu tượng hình con sư tử có cánh và chân đang giữ một quyển sách. Đặt chân đến Venice, bạn sẽ dễ dàng nhận ra biểu tượng này ở mọi lúc mọi nơi, ở quảng trường hay trên khe cửa sổ…Đây là một biểu tượng phù hiệu mà chỉ có Venice mới có. Cứ mỗi khi Venice kiểm soát được một lãnh thổ nào đó, ngay lập tức người ta cho đặt tấm phù hiệu sư tử này để thông báo cho mọi người rằng lãnh thổ ấy đang nằm dưới sự kiểm soát của thành phố. Tôi nhận thấy những tấm phù hiệu như vậy ở khá nhiều hòn đảo thuộc quốc gia Croatia ngày nay, đặc biệt là ở thành Dubrovnik. Croatia đã từng là một trong những lãnh thổ nằm dưới tầm ảnh hưởng của Venice trong vùng biển Adriatic. Biểu tượng con sư tử này vẫn còn được sử dụng như là đặc thù của thành phố Venice ngày hôm nay. Các bạn có thể dễ dàng nhận thấy chiếc cúp giải thưởng liên hoan phim quốc tế của Venice cũng là hình con sư tử.
Du lịch Venice; khám phá Italia
Tiếp đến là hàng tượng 4 con ngựa được đúc bằng đồng, dễ dàng nhận thấy ngay từ phía bên ngoài. Tôi rất thích giai thoại cực lỳ hấp dẫn về 4 chú ngựa này. Xưa kia, những con ngựa này vốn dĩ nằm ở thành Constantinople của đế chế Byzantine (nay là thành phố Istanbul của Thổ Nhĩ Kỳ). Khi thành Constantinople rơi vào hoàn cảnh loạn lạc vào đầu thế kỷ XIII, những chú ngựa bằng đồng này đã được đưa về Venice. Tưởng như mọi chuyện đã an bài, chúng còn phải “chạy” thêm hàng ngàn cây số nữa! Khi quân đội của Napoléon Bonaparte đánh chiếm thành Venise, ông thấy mấy con ngựa này đẹp quá nên tậu luôn và mang về đặt lên trên khải hoàn môn gần bảo tàng Louvre (Paris). Thế rồi vài thập kỷ sau, khi Napoléon thất trận ở Waterloo, người Áo đã đem những chú ngựa tội nghiệp quay trở lại Venise vào đầu thế kỷ XIX. Thế nên người ta hay nói kháo nhau rằng những chú ngựa đồng của tòa thánh Saint Marc là một trong những tác phẩm nghệ thuật “phiêu lưu” dài nhất thế giới. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Để trùng tu, phiên bản gốc đã được trưng bày ở viện bảo tàng bên trong tòa thánh, còn những gì chúng ta thấy ở bên ngoài chỉ là bản sao
Du lịch Venice; khám phá Italia
Có thể nhận thấy rằng phong cách kiến trúc của tòa thánh Saint Marc mang đậm chất trường phái Byzantine đến từ đế chế cùng tên. Điều này cũng không quá ngạc nhiên khi mà thành phố Venice luôn phải nhờ cậy đến sự che chở của đế chế này trong suốt thời Trung Cổ. Những mối quan hệ mật thiết về mặt chính trị cũng như văn hóa đã mang đến cho tòa thánh này một số nét gì đó phảng phất tính “Trung Đông”. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
Một trong những nét kiến trúc đặc trưng nhất của trường phái Byzantine chính là việc điêu khắc trên bề mặt tường với những tấm phù điêu được mạ vàng rất sặc sỡ. Rất nhiều họa tiết theo phong cách Byzantine đã được bổ sung vào tòa thánh này theo thời gian.  
Du lịch Venice; khám phá Italia
  Ngay sát cạnh tòa thánh Saint Marc, không khó để nhận ra một tòa tháp chuông rất cao được xây bằng gạch nung đỏ. Người Ý gọi nó là Campanile. Vào thế kỷ IX, tiền thân của tòa tháp này là một chòi canh được xây lên với mục đích báo hiệu nguy hiểm từ xa và dẫn đường cho các con tàu ngoài khơi. Qua nhiều lần tu sửa và thay đổi, tháp có hình dáng na ná như ngày nay vào tầm thế kỷ XVI. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Tuy nhiên, những gì mà chúng ta đang thấy trước mắt không phải là tòa tháp phiên bản gốc của thế kỷ XVI. Nó đã bị sập vào đầu thế kỷ XX và được xây lại mới hoàn toàn nhưng vẫn tôn trọng tuyệt đối theo bản thiết kế gốc.  Tháp Campanile cao khoảng 100m và du khách có thể leo lên trên cùng để có cái nhìn toàn cảnh thành phố Venice.
Du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
Ngày đầu tiên của tôi trên đất Venice kết thúc bằng một trải nghiệm rất chi là Italia: nhâm nhi một ly cà phê tại quán Café Florian, một trong những quán cà phê lâu đời nhất thế giới, sinh ra vào năm 1720. Nên nhớ rằng Venice là thành phố đầu tiên của Ý du nhập hạt cà phê từ Trung Đông để rồi truyền bá sang các lãnh thổ khác của Ý để rồi biến quốc gia này thành xứ sở của công nghệ pha chế cà phê. Các bạn có thể tham khảo bài viết của tôi về văn hóa cà phê Italia
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Tất nhiên là kiến trúc design của quán cà phê này thì đẹp rồi nhưng tôi không hoàn toàn đến đây để chiêm ngưỡng kiến trúc bởi có nhiều nơi khác cũng có vẻ đẹp không kém. Tôi đến đây vì bề dày lịch sử của nó. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Ngay từ thế kỷ XVIII, ông chủ sáng lập ra quán đã có ý tưởng biến nơi đây thành một điểm biểu tượng của những thứ gì thuộc về xa xỉ. Ông bán thức uống sô cô lat, một loại hình sản phẩm rất hiếm và xa xỉ thời bấy giờ. Sang đến thế kỷ XIX, cà phê trở thành một biểu tượng xa xỉ mới của giới thượng lưu và thay thế cho sô cô lat. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Quán Florian kể từ đó chuyển thành quán cà phê. Vào thời kỳ này, Caffè Florian với người Ý giống như quán cà phê Procope của người Pháp bởi cả hai đều có một điểm chung: nơi hội tụ của giới trí thức và nghệ thuật. Thành phố Venice vào thời kỳ này đang nằm dưới quyền quản lý của người Áo. 
Du lịch Venice; khám phá Italia
 Không ít người trí thức của Venice cảm thấy bất bình về điều này nên đã tụ tập tại quán Florian như là nơi bàn bạc chính trị cũng như là tìm nguồn cảm hứng sáng tác mới.  Phong cách kiến trúc bên trong của quán không có gì thay đổi suốt từ khi sinh ra, vẫn là sự sang trọng nhờ các mô típ như đá cẩm thạch rát vàng, khung gương lớn, tranh cổ. 

Unknown

Phasellus facilisis convallis metus, ut imperdiet augue auctor nec. Duis at velit id augue lobortis porta. Sed varius, enim accumsan aliquam tincidunt, tortor urna vulputate quam, eget finibus urna est in augue.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét